สรุปการสัมมนาประจำปี 2014 Chulalongkorn Asian Heritage Forum เรื่อง “Flower Culture in Asia หรือ งานวัฒนธรรมดอกไม้ในเอเชีย”

 

 

flower-5

 

จัดโดย สถาบันไทยศึกษา แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เมื่อวันที่ 8-9 กรกฎาคม 2557ณ โรงแรมอิมพิเรียล ควีนส์ปาร์ค กรุงเทพฯ
การสัมมนาในครั้งนี้ จัดขึ้นเพื่อเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารีในวโรกาสทรงเจริญพระชนมายุ 60พรรษา ในปีพุทธศักราช 2558 โดย สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ เป็นองค์ประธานในพิธีเปิดงาน

 

ผู้เข้าร่วมสัมมนาประกอบด้วย นักวิชาการทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศที่มาเสนอผลงานทางวิชาการของตน และบอกเล่าเรื่องราวของดอกไม้ในประเทศของตน โดยเนื้อหาในแต่ละหัวข้อ สามารถแบ่งได้ดังนี้

 

1. “Edible Flower culture in Asia” โดย FumihiroKonta
พูดถึงดอกไม้ชนิดต่างๆ และวัฒนธรรมการรับประทานดอกไม้ในประเทศญี่ปุ่น โดยการนำดอกไม้มาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์อาหารหลากหลายชนิด


2. “Plant Species Diversity Supports Southeast Asian Culture” โดย Nobuyuki Tanaka
กล่าวถึงความหลากลายทางชีวภาพของดอกไม้ และการนำมาดอกไม้ที่ต่างชนิดกันมาใช้ประโยชน์ทางด้านต่างๆ โดยยกตัวอย่างพันธุ์ไม้ในประเทศพม่า

3. “Evolution of Thai Floral Art” โดย SakulIntakul
แสดงความสวยงามและวิวัฒนาการของศิลปะของดอกไม้ที่นำมาประดิษฐ์เป็นงานฝีมือต่างๆในประเทศไทย เช่น มาลัย พานดอกไม้ กระทงและงานใบตอง บายศรี งานดอกไม้เล็ก เครื่องแต่งตัว ดอกไม้งานหลวง ทัดหู เครื่องแขวน เป็นต้น ซึ่งงานฝีมือเหล่านี้ มีความเกี่ยวโยงและนำมาใช้ในวิถีชีวิตของชาวไทยตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน


4. “Floral Edition of South India” โดย VijayalakshmiRudrappan
เล่าถึงบทบาทสำคัญของดอกไม้ในประเทศอินเดีย ซึ่งชาวอินเดียจะใช้ดอกไม้ในพิธีกรรมต่างๆ เช่น งานแต่งงาน งานเฉลิมฉลอง พิธีกรรมทางศาสนา เป็นต้น นอกจากนี้ ดอกไม้ยังแสดงถึงความสามัคคีภายในประเทศอีกด้วย


flower-75. “Flowers in Ritual Traditions of Bali”โดย OdeckAriawan
กล่าวถึงการใช้ดอกไม้ในพิธีกรรมทางศาสนาและชีวิตประจำวันของชาวบาหลี โดยชาวบาหลีจะใช้ดอกไม้ในพิธีเล็กๆ ไปจนถึงพิธีเฉลิมฉลองใหญ่ๆ นอกจากนี้ ดอกไม้ต่างชนิดกัน ก็จะมีความหมายที่แตกต่างกัน และถูกนำมาใช้ในพิธีกรรมที่แตกต่างกัน


6. “Aesthetic Symbolism of Sacred Flowers in Newar Culture of Kathmandu Valley” โดย Milan RatnaShakya
อธิบายถึงการใช้ดอกไม้เป็นสัญลักษณ์ของวัฒนธรรมที่เรียกว่า Newarในประเทศเนปาล ซึ่งเป็นวัฒนธรรมที่เก่าแก่ของชาวเนปาล และการใช้ดอกไม้ในพิธีกรรมทางศาสนาต่างๆของชาวเนปาล


7. “The Representation of Flowers in Bhutanese Culture” โดย DorjiGyeltshen
แสดงการใช้ดอกกล้วยไม้ในงานศิลปะ เช่น สถูปและรูปปั้นต่างๆทางพระพุทธศาสนาในประเทศภูฏาน


8. “Flowers in sixteenth-Century Philippine Life” โดย Ma. Mercedes G. Planta
เล่าถึงประวัติและตัวอย่างของดอกไม้ที่เป็นที่นิยมในประเทศฟิลิปปินส์ในช่วงศตวรรษที่ 16 เน้นเรื่องการนำดอกไม้มาเป็นยารักษาโรค และการใช้ประโยชน์จากดอกไม้ในชีวิตประจำวัน


9. “The History and Development of Philippine Floral Term” โดย Maria Kristina S. Gallego
กล่าวถึงวิวัฒนาการของภาษาฟิลิปปินส์ที่เกี่ยวกับดอกไม้ เน้นที่ประวัติของคำที่เกี่ยวข้องกับดอกไม้ และการเปลี่ยนแปลงของภาษาในด้านต่างๆ


10. “Mandala Paintings and the Flour Dough Offering” โดย Venerable LopenNamgayDorjiflower-6อธิบายประวัติและความสำคัญของภาพเขียน“มันดาลา” (Mandala) มันดาลา แปลว่า ที่ประทับของพระพุทธเจ้าในขณะที่รู้แจ้ง ซึ่งปัจจุบัน มีการนำภาพมันดาลามาใช้ในศิลปะบำบัดนอกจากนี้ ยังมีการแสดงภาพเขียนมันดาลา และสาธิตวิธีการลบภาพเขียนโดยพระชาวภูฏานอีกด้วย


11. “Wonderous Blossoms: Flowers in Buddhist Narrative, Art and Ritual” โดย Peter Skilling, Unebe Toshiya, Eiko Uehara และ Trent Walker อธิบายถึงการใช้ดอกบัวในงานวรรณกรรมและงานศิลปะที่เกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนา เช่น รูปปั้น อนุสาวรีย์ เป็นต้น เล่าถึงการนำดอกบัวมาใช้ในหลักคำสอนของพระพุทธศาสนา โดยเปรียบเทียบสีของดอกบัวกับความสามารถของมนุษย์ และเปรียบเทียบมนุษย์กับบัว 4 เหล่านอกจากนี้ ยังอธิบายถึงลักษณะและความสำคัญของ jewel tree ที่อยู่ด้านบนของพระพุทธรูป และการบูชาดอกบัวโดยผ่านบทเพลงของชาวเขมรอีกด้วย

 

12. “Expressions of Flowers in Southeast Asian Language” โดย MontiraRato, KlairungAmratisha, NureedaHayiyakoh, ChairatPolmuk, และ MoodjalinSudcharoen ยกตัวอย่างสำนวนที่เกี่ยวกับดอกไม้ในภาษาต่างๆ ได้แก่ ภาษาเขมร ภาษาลาว ภาษามลายู ภาษาเวียดนาม และภาษาไทย อธิบายถึงการใช้ความว่า “ดอกไม้” ในลักษณะของคำที่แตกต่างกันไป เช่น คำว่า “ผกา” (แปลว่า ดอกไม้ในภาษาเขมร) สามารถใช้ในลักษณะของคำนามประสม เพื่อใช้อธิบายถึงสิ่งที่ทำจากดอกไม้ สิ่งที่ดูเหมือนดอกไม้ และสิ่งที่มีการกระจายตัวเหมือนดอกไม้ เป็นต้น

 

“ดอกไม้” เป็นองค์ประกอบที่สำคัญอย่างหนึ่งทางศาสนา พิธีกรรม วัฒนธรรม หรือแม้กระทั่งในชีวิตประจำวันของประชาชนในประเทศต่างๆ ซึ่งศิลปะของดอกไม้และการนำดอกไม้มาใช้ประโยชน์ของแต่ละประเทศในภูมิภาคเอเชียนั้นจะมีความคล้ายคลึงกัน เช่น ใช้ดอกไม้บูชาพระ ใช้ดอกไม้ในพิธีเฉลิมฉลองต่างๆ เป็นต้น ดังนั้น เราควรที่จะเห็นความสำคัญของดอกไม้ และอนุรักษ์ดอกไม้ไว้ เพื่อเป็นการคงไว้ซึ่งวัฒนธรรม ประเพณี และวิถีชีวิตที่ดีงามต่างๆ ให้คงอยู่กับประเทศชาติต่อไป

 

นอกจากการบรรยายเชิงวิชาการของนักวิชาการทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศเกี่ยวกับดอกไม้แล้ว ในงานนี้ ยังมีการจัดนิทรรศการแสดงงานฝีมือที่ทำจากดอกไม้ เช่น มาลัย พานดอกไม้ กระทงและงานใบตอง บายศรี งานดอกไม้เล็ก เครื่องแต่งตัว ดอกไม้งานหลวง ทัดหู เครื่องแขวน เป็นต้น ซึ่งในนิทรรศการนี้ ได้มีการสาธิตการประดิษฐ์งานดอกไม้ชนิดต่างๆอีกด้วย

 

flower-1flower-2flower-3flower-4

You are here: Home News สรุปการสัมมนาประจำปี 2014 Chulalongkorn Asian Heritage Forum เรื่อง “Flower Culture in Asia หรือ งานวัฒนธรรมดอกไม้ในเอเชีย”